Dementie is een syndroom waarbij het geheugen stapsgewijs achteruit gaat, waardoor er cognitieve (denken, taal, geheugen,...) moeilijkheden ontstaan. De cognitieve vaardigheden gaan na verloop van tijd zodanig achteruit dat de patiënt problemen ondervindt met de dagelijkse vaardigheden. Dementie is dus veel meer dan vergeetachtigheid. Het is een proces dat onomkeerbaar is en dat in het begin soms nauwelijks te herkennen is want de patiënten kunnen in het beginstadium hun probleem erg goed camoufleren.
Het is een aandoening die vaak voorkomt, vooral nu de vergrijzing zo sterk toeneemt.
Er zijn verschillende oorzaken van dementie, afhankelijk van het type dementie die men heeft. Zo kan Alzheimer, de meest gekende vorm van dementie, veroorzaakt worden door een progressief aftakelen van de hersencellen én een tekort aan een bepaald type eiwitten in de hersenen. Vitaminetekort en geneesmiddelengebruik kan in sommige situatie's ook voor dementie zorgen.
De symptomen van dementie hebben allemaal te maken met de cognitieve functie's:
Problemen met het korte termijngeheugen: dit kan zich uiten in steeds dezelfde vraag stellen, niet meer weten wat u die middag hebt gegeten,...
Oriëntatiemoeilijkheden: door de gang lopen maar uw kamer niet meer terugvinden of in paniek raken omdat u vergeten bent dat u in het ziekenhuis bent opgenomen.
Problemen met het tijdsbesef: u weet niet meer welk jaar we zijn, u heeft geen idee of het dag/nacht is.
Opeenvolging van handelingen vergeten: u bent vergeten hoe u zich moet aankleden
Achteruitgang van reken-en taalvaardigheden: u maakt vreemde zinsconstructie's of vergeet woorden, eenvoudige sommen niet meer kunnen maken, niet meer kunnen omgaan met geld
Veranderingen in karakter of gedrag: u was vroeger sociaal en nu wilt u uw dagen liever alleen doorbrengen.
Problemen met het lange termijngeheugen: u haalt dingen die in het verleden zijn gebeurt naar het heden, u kunt heden en verleden niet meer uit elkaar halen, wat u vroeger aangrijpend vond laat u nu koud, u herkent geen gezichten meer
Regressie: u keert terug naar de basis van het mens-zijn: eten, drinken, slapen, behoefte doen, geborgenheid voelen,...
Gevoelens die vaak samen gaan met dementie zijn machteloosheid, depressie, verdriet, schuldgevoel, gene,...
Tot op heden is dementie nog niet te genezen, maar wel de ziekte stabiliseren. U kunt natuurlijk wel de levenscomstandigheden zo comfortabel mogelijk maken voor de patiënt. Hierbij kunt u volgende tips in acht houden:
Een dementerend persoon is geen kind
Tracht de demente persoon niet te verbeteren
Maak geen geheugenoefeningen maar probeer hen te begeleiden
Heb begrip voor de situatie en machteloosheid die de dementerende persoon voelt
Besef dat de patiënt zelf geen vat heeft op de situatie en de achteruitgang
Stimuleer de dementerende in wat hij/zij wel goed doet of kan
Probeer geen té moeilijke gepsrekken aan te knopen: korte, eenvoudige zinnen zijn het best
Vermijd opeenvolging van taken te noemen (bvb: eerst gaan we je wassen, dan aankleden en dan mag je gaan eten)
Vermijd moeilijke woorden en ingewikkelde thema's
Praat niet 'over' de persoon maar wel 'met' de persoon
Zorg ervoor dat de dementerende zich niet schuldig of dom voelt
Zorg voor een warme, geborgen omgeving
Geef de patiënt de tijd om te denken, te antwoorden, te handelen, te praten,...
Doe niet uit de hoogte, maar laat voelen dat u ook weet dat hij/zij een mens is
Praat niet over het onderwerp dementie of wat het volgende stadium van de ziekte zal zijn
Weet dat de manier hoe u een boodschap overbrengt belangrijk is. Werk met gebaren, zachte stem,...)
Aanrakingen, mimiek, intonatie, rustige gedragingen zijn zeer belangrijk voor de dementerende
Bovenstaand filmpje kan best schokkend zijn!
Het toont de geleidelijke aftakeling die de moeder van het meisje Lisa doormaakt. Hoewel de eerste symptomen weggelachen worden, gaat het steeds meer bergaf waar men op een finaal punt komt. Dit filmpje toont ook aan dat u niet oud hoeft te zijn om last te krijgen van dementie.